Dışişleri Bakan Yardımcısı Burak Akçapar ve ABD Dışişleri Bakanlığı Siyasi İşler Müsteşarı Victoria Nuland 23 Haziran 2023 tarihinde Washington'da düzenlenen Türkiye-ABD Stratejik Mekanizması Diyaloğu’nun beşinci toplantısına başkanlık etmişlerdir. Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri, Dışişleri ve Milli Savunma Bakanlıkları yetkililerini içeren kurumlararası heyetler tarafından temsil edilmişlerdir.

Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri, NATO üyesi ve ortak ülkeler olarak, karşılıklı çıkar alanlarında güçlü işbirliğini daha da derinleştirme taahhütlerini yinelemişlerdir. Taraflar, ikili siyasi, savunma ve güvenlik istişarelerini her seviyede genişletmeyi ve kapsamlı ortaklıklarını her iki ülkenin de stratejik çıkarları doğrultusunda güçlendirmeyi taahhüt etmişlerdir. Taraflar, Türkiye-ABD savunma ve güvenlik işbirliğinin bölgesel barışa katkıda bulunduğu konusunda fikir birliğine varmışlar ve Türkiye’nin F-16 filosunun modernizasyonu talebine ilişkin ilerlemeleri ele almışlardır.

Heyetler, Vilnius, Litvanya’da, 11-12 Temmuz’da düzenlenecek müteakip NATO Zirvesi’ne yönelik hazırlıkları gözden geçirmişlerdir. Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri, NATO’nun Açık Kapı Politikası’na güçlü desteklerini teyit etmişlerdir. Her iki taraf da Finlandiya’nın NATO üyeliğini memnuniyetle karşılamış, bunun İttifak’ın güçlendirilmesine önemli katkı verdiği hususunda anlayış birliğine varmıştır. Taraflar, NATO’nun caydırıcılığının daha da artırılmasının yollarını incelemiş ve Türkiye, Finlandiya ve İsveç arasında imzalanan Üçlü Mutabakat’ın uygulanması ile İsveç’in İttifak’a üyelik sürecini ele almışlardır.

Doğu Akdeniz de gündemde yer almış, bu suretle her iki taraf da, işbirliği ve bölgesel kapsayıcılık ilkeleri temelinde, istikrar ve diyaloğun korunmasına bağlılıklarını tekrar teyit etmiştir.

Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri, Rusya’nın kabul edilemez savaşı karşısında, Ukrayna’nın toprak bütünlüğü ve egemenliğine olan güçlü desteklerini yinelemişlerdir. Taraflar, BM Şartı’ndaki ilkeler temelinde Ukrayna’da adil ve kalıcı bir barışın temini için yakın şekilde çalışmayı taahhüt etmişlerdir. ABD, Türkiye’nin BM ile işbirliği içinde, dünya genelinde gıda fiyatlarının istikrara kavuşmasına yardımcı olan Karadeniz Tahıl Girişimi’nin uzatılmasına yönelik çabalarını takdir etmiştir.

Taraflar, ikili ticaretin istikrarlı şekilde artmasından duydukları memnuniyeti ifade etmiş; fırsatlardan istifade edilmesi, dayanıklı tedarik zincirlerinin kuvvetlendirilmesi ve bilim ile teknoloji alanında işbirliğinin güçlendirilmesi amacıyla ekonomik ortaklıklarını ilerletmeye olan taahhütlerini yinelemişlerdir. Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri arasında enerji alanındaki düzenli istişareleri memnuniyetle karşılayarak, bölgesel ortaklıklar marifetiyle küresel enerji güvenliğine katkı sağlama ve sivil nükleer enerji dahil, sürdürülebilir temiz enerji alanında işbirliğini ilerletme konularında karşılıklı isteklerini ve ortak hedeflerini beyan etmişlerdir. Küresel enerjideki güncel durumun ortaya koyduğu sınamalar karşısında, İklim ve Enerji Diyaloğu kurulmasını taahhüt etmişlerdir.

Taraflar, Türkiye-ABD işbirliğinin diğer bölgelerde de ilerletilmesine yönelik somut ortak çabaları ele almış; DEAŞ ve PKK dahil, terörizmin her tür ve tezahürüyle mücadeleye yönelik sarsılmaz taahhütlerini yinelemişlerdir. Taraflar, terör örgütleri ve terörizmin kökünde yatan sebeplerle mücadele konusunda yakın işbirliğini sürdürmeye bağlılıklarını teyit etmişlerdir.

Her iki heyet de Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri arasında, Stratejik Mekanizma Diyaloğu kapsamındakiler dahil olmak üzere, karşılıklı üst düzey ziyaretler yoluyla ikili, bölgesel ve küresel meselelere dair diyaloğun devamının kritik önem taşıdığı hususunda mutabık kalmıştır.

Taraflar, Stratejik Mekanizma Dışişleri Bakanları toplantısının hazırlıkları üzerinde çalışmayı taahhüt etmişlerdir.